Erlend Mork : Karanlık Semboller Fotoğrafçısı


For English: Please Scroll Down and Read the Page ↓




Senin için “dijital fotoğraf teknikleri ile hayal gücünü biraraya getiren bir sanatçı” tanımını yapabiliriz… Eserlerine baktığımız zaman biraz korkutucu ve ürkütücü çalışmalar görüyoruz. Hayal gücün neden bu gerçek ötesi zeminlerde geziyor? Nedir sebebi? Aslında bunlar her insanın düşüncelerinde olan ama öteledikleri görüntülerin açığa çıkartılması mı?



Kendimi sanatçı olarak kabul etmiyorum ama bu ayrı bir tartışma konusu. Bence gerçek üstü estetik, insanların dikkatini çektiği ve normal görüntülerden daha geniş görsel bir hazine sunduğu için daha iyi. Ayrıca günlük yaşamın boş tasvirleri olarak kabul edilme riskine atmaktansa onların kabaca sembolik ve düşünmeye davet edici olarak görünmelerini tercih ediyorum. Ve bu günlük yaşam hakkında değil, zaman ve kültür serbest konuları hakkındadır- kültürel yanılgılarımızın aksine dünya ve varoluş üzerinedir. Velazquez’mi yoksa Bacon’un Papa’sını mı tercih ettiğimi tahmin edebilirsiniz. Öz ile görünüşü eşleştirmeyi seviyorum. İnsanların hayal gücünde sezgisel olarak yankılanan benzetmeler türetmeye çalışıyorum. Sadece bazılarının ulaşabileceği esrarengiz sembollerden mümkün olduğunca az yararlanıyorum. Belki bir kaç psikolojik örneğe değiniyorum.




Bir çalışmanı yaratma sürecini öğrenmek istiyorum… Hem teknik olarak hem de düşünsel (planlama, kurgulama vs) olarak? Fotoğrafa masa üstünde ayırdığın zaman ortalama ne kadar mesela?



Fikirler, tabii sürekli olarak değil ama daima düşüncelere dönüşerek, zamanla az çok radikal gelişmeler yaparak genellikle 6-24 ayda zihinde gelişiyor. Böylece çoğu sonuçta bir kenara atılacak belki 20 fikri izlemeye devam ediyorum. Bu faaliyet için zaman tahmini yapmak zor ama kimi gönülsüzce, kiminin peşine düşerek hepsi zaman alıcı. Bir fikir bana iyi göründüğü zaman bir görüntü yaratmaya fiilen başlıyorum. Pratik uygulama 80-150 saat kadar sürer. Çoğuna yalnızca kuşkuyla ve eleştirerek bakıyorum. Çok eli çabuk değilim bu nedenle iş almıyorum.




Çalışmalarında detaylara ne kadar önem verdiğin görülüyor. Bir çalışmanı tamamladığına nasıl karar veriyorsun? “Tamam” dediğin an nedir? Daha sonra geriye dönüp baktığında farklı şeyler yapmak istediklerin oluyor mu?



Görüntü, uygulama sürecinin yarısında büyük ölçüde detayları ile tamamlanmıştır ve oradan sadece parçaların doğru şekilde birleştiği ve kusursuz mükemmellikte bir araya gelmesini temin edeceğimiz eziyetli rötüş çalışmasına geçiliyor. Bitmiş göründüğünde bitmiştir. Sonradan tabii ki bunu ben yapmadım ya da neden farklı yapmadım diye pişmanlık duyarım.



Tekniğini nasıl geliştirdin?



Düz fotoğraf ile başladım ve bilgisayarı daha iyi öğrendikçe gelişti. Herkese bu yolla başlamalarını öneririm. Yalnızca, makine ile ne tür bir fotoğraf düzenlenebilir sorusuna odaklanın, sonraki aşama Photoshop’ta hafif renk vermektir.




Fotoğraf sence; insanın kendini ifade etme aracı mıdır? Yoksa duvarları, kitapları, dergileri vs. süsleyen bir görsellik midir? Fotoğrafçı ve izleyici fotoğraf tanımı içinde nasıl yer kaplar? Ve senin çalışmaların ile izleyicilerine aktarmak istediklerindeki ana ‘kaygı’n nedir?



Fotoğrafçılık pek çok şey için kullanılabilir. Ama ben kendimi fotoğrafçılığın kendisi ile daha az ilgili buluyorum. Sonuçta o, görüntü oluşturmak için sadece bir araç ya da başka bir ifade biçimi. İnsanların özellikle; gerçeklik kavramı, varoluş, bilişsellik ve öznel ve sosyal katmanların belirsizliği ötesindeki irade hakkında belirli şekillerde düşünmelerini sağlamak için görüntüleri bir araç gibi kullanıyorum. Çoğu zaman labirentte yolumu bulamasam da olağan felsefi soruları açıklayarak bir şekilde resim yapacağım. Geriye dönüp baktığımda eski fotoğraflarımın bir köşeye atılmış fikirleri yansıttığını ve benimle dalga geçmeye başladıklarını görebiliyorum.




Hiç rüyanda bir görüntü yakalayıp, bunun üzerinde çalışmalıyım dediğin oldu mu?



Hayır. Hatırladığım çok az rüya saçma ve bana ilginç gelmiyor. Bu anlamda tipik bir sürrealist değilim, çünkü her zaman görüntülerimin anlam ifade etmesini isterim. Dali’ninkiler kadar eğlenceli olmadıkça akla dayanmayan sürrealizme karşı çok sabırlı değilim. Benim yaratma sürecim çok bilinçlidir, bazen kelimeler olmaksızın sezgisel düşünsem de ayrıntılarına indiğimde genellikle mantık vardır.



Her ne kadar özgeçmişlerden veya çalışmalarını anlatmaktan hoşlanmasan da, şunu merak ediyorum; çalışmaların insanların psikolojilerini direkt olarak ve sertçe tetiklediği için. Nasıl bir karakterin var?



Bunu merak etmemelisiniz çünkü benim görsellerim, benim kişiliğimle ilgili değil ve hakkımda bildiğiniz her şey işimle alakasız. Görseller benim felsefi görüşlerimi ifade ederken kendimi ve beni çalışmadan uzaklaştıran herşeyi bilerek ortadan kaldırırım.




Fotoğraf bir deforme etme, soyutlama, abartma veya sadeleştirme sanatıdır dersek, senin çalışmaların ve özellikle fotoğraflarına konu olan objelerin bu görüş içinde nasıl yer bulur?



Bir simyacı gibi çalışmayı seviyorum, temel (fotoğraflanmış) malzemeleri olmadıkları şeylere dönüştürüyorum. Ama anladığım kadarıyla bir önceki cümlenin kökeni ve romantik duygusunun bitmiş işle hiçbir alakası yok.



Çalışmalarının içinde kullandığın bazı ortak ögeler var; retinasız gözler, kavanoz içinde insan uzuvları vs. gibi… Bunlar senin çalışmaların içindeki anlatıma giden ortak betimlemeler (şifreler) mi tekrarlanarak kullandığın yoksa ilgi çekici imgeler mi sadece?



Bunlar göstermelik benzetmeler ama iç gözlemsel ya da görünüşlerin, kusurun, yalnızlığın vs. ötesinde. Ama incitmiyor, klas görünüyor.




Çalışmaların önemli ölçüde soyutlanmalar içeriyor. Toplumdan soyutlanma, benlikten soyutlanma, modern yaşamın ahlak, kültür ve zevklerinden soyutlanma gibi. Bunu biraz senin açından da açarsak, sanatsal bir soyutlanma arzusu mu yoksa toplumdan bir kaçış mı?



Çalışmalarım yalnızlıkla, değişik biçimlerde ilgili; bazıları istenmeden olan, bazıları seçilmiş yalnızlıklar… İnsanlar kendi hayallerinde çeşitli şekillerde yalnızlar. Çoğu gerçeği, gerçekten bilemiyor ve mantıklı olarak ilgilenmiyor. Kendi psikolojik hapishaneleri doğal eksikliklerden ve aynı zamanda sürekli kendi kendini kandırma eğilimlerinden oluşmuş. Toplumlarda bile insanlar, kültürü şekillendirerek ve kendilerini gerçeklerden uzaklaştırarak sadece kendini aldatmada birleştirilmiş olacaklar. Sanırım bu, kişinin hangi çevrelere sık sık gittiğine bağlı ama çoğu konuşmalarda ne kadar az bilginin iletildiği beni çok şaşırtıyor. O kadar ki; insanlar birbirlerinden de yalıtılmışlar. Birinin, diğerlerinin onayını kazanmak için davranmasını sağlayacak bağımlı duygusal güçlerden de şüpheliyim.



Eğer gerçeği ve mantığı arıyorsanız kendinizi sosyallikten bir derece isteyerek uzak tutmak aslında çok kötü bir fikir değil. (Makul düzeyde, modern yaşamın hoşnutluklarına karşı değilim) ”Yaratıklarım giderek artan bir şekilde özgürlüğünü kazanma, tarafsızlık arayışı, bireyselleşme ve özerklik girişimlerinde bulunmalarına rağmen” bu konuları sıkça tasvir ederler. Bence gerçeği bilmek mümkün. Sanırım bütün çaba psikolojik olarak doğa dışıdır. Doğanızı değiştirme derecesi başarı derecenizdir ve artık “insana ait” değildir. Teknoloji ve irade gücünün bunu gerçekleştireceğine tamamen inanıyorum.




Röportaj (interview by) : Levent YILDIZ


Çeviri (translation by) : Berna AKCAN





We can make a definition that you are an artist who brings digital photography techniques and imagination together. When we look at your works we see that they are a little frightened and awesome. Why does your imagination get around surrealist levels? What is the reason of it? In fact are they images in every man’s imagination but is it a revealing of the images they shifted?



I refuse to be an artist, but that’s another discussion. I think surrealist aesthetics is good because it catches people’s eyes, and it offers a much larger visual vocabulary than if I would stick to normal looking scenes. Besides I prefer them to look blatantly symbolic and thought-inviting rather than risk them being passed as plain depictions of everyday life. And it is not about everyday life, but time and culture independent themes - the world and existence as it is, in contrast to our cultural delusions. You can guess whether I prefer Velázquez’s or Bacon’s pope. I like to make the visual appearance match the essence. And I try to invent metaphors that resonate intuitively in people’s imagination, and resorting as little as possible to esoteric symbolism only accessible to some. Maybe I do touch upon a few psychological archetypes along the way.




I want to know your process of creating a work both technically and intellectually (planning, editing etc) How much time approximately do you allocate for desktop?



The ideas are usually worked out mentally over 6-24 months, not continuously of course, but returning now and then to the thought, making more or less radical improvements with time. Thereby keeping track of maybe 20 ideas at any time, and most are eventually discarded. Hard to put a time estimate on this activity, but it is a pretty all-consuming one, half involuntary, half pursued. I’ll start to actually create an image when the idea appears to me as a good one. The practical execution takes around 80-150 hours or so. Most of it is probably just staring at it, doubting and second-guessing though.. I’m not very efficient.. and that’s one of the reasons I won’t do commissions.




It seems you pay importance to details. How do you decide that you finished a work? What is the moment you say “It is OK” ? When you look back do you want to make different things?



Half-way in the execution process the image is pretty much complete in all it’s details, and from there it is just excruciating touch-up work making sure every piece integrates correctly and comes together in a seamless whole. When it looks done it’s done. Later on I regret I didn’t do this or that differently of course…



How did you develop your technique?



I started with straight photography and it evolved as I learned do more and more with the computer. I’ll recommend anyone to begin that way too. Just focus on what kind of photo can be arranged today with the camera alone, next level is to tint the color in Photoshop…




Do you think photography is a tool for people to express themselves? Or is it a visuality adorning walls, books, magazines etc? How do the photographer and the viewer take up space in the definition of photograph? And what is your main concern in what you want to transfer to your viewers with your works ?



Photography can be used for many things. However I find myself less and less interested in Photography in itself. In the end it is just a tool to make images, and I view photographs like I view all other kinds of images, or even other forms of expression. And I use imagery as a tool to make people think in certain ways, particularly about the concepts of reality, existence, cognition and volition beyond the haze of subjective and social layers. Though often I can’t find my way out of a maze, and I’ll make a picture of it anyway, thereby in a sense paraphrasing the usual philosophical questions. In retrospect I can see that my older pictures reflect discarded ideas and have started to mock me..




Did you ever catch an image in your dreams and say “I should work on it”?



No. The few dreams I remember are nonsensical and uninteresting to me. In that way I am not a typical surrealist, because I always intend my images to make sense. I don’t have much patience for mindless surrealism unless it is as funny as Dali’s. My creative process is very conscious, though sometimes I think intuitively without words, but there’s usually logic to it when I break it down.



Although you don’t like to talk about backgrounds and works I wonder your character as your works trigger people’s psychology directly and hardly.



Well you shouldn’t wonder about that, because my images are not about my person, and anything you could know about me is irrelevant to my work. While the images express my philosophical views I deliberately remove myself and what concerns me alone from the work.




If we say photograph is an art of deforming, abstraction, exaggeration or simplification how will the objects that are subjected to your photographs take place in this view?



I work like an alchemist, I transmute base (photographed) materials into… well something they were not. But as far as I’m concerned, the origination and the romantic sense of the previous sentence bear no relevance to the finished work.



There are some common elements you use in your work; eyes without retina, human limbs in a jar etc… Are they common narrative descriptions (passwords) in your work you use repeatedly or just interesting images?



They are metaphors, for looking, but introspective or beyond appearances, imperfection, isolation etc. But it doesn’t hurt that it looks cool too.




Your works significantly have isolations such as isolation from community, isolation from personality, isolation from ethnic, culture and pleasure of modern life . If we open up is it a desire of artistic isolation or an escape from community?



My works deal a lot with isolation in different forms, some involuntary, others chosen. Humans are in some ways isolated in their own bubbles, for the most part unable to really know or deal rationally with reality. Their own psychological prisons made of natural shortcomings but also the constant tendency of self deceit. Even in societies people will only be united in self deception, forming culture, and isolating themselves further from reality. I guess it depends on which circles one frequents, but I’m generally stunned by how little information is actually communicated in most conversations. To that extent humans are also isolated from each other. I am also very suspicious of the interdependent emotional forces that will make one act in order to gain the recognition of others, in stead of following one’s independent reasoning, for recognition itself rather than achievement.



So I think that some degree of self imposed isolation from sociality is actually not a bad idea, if you seek reality and rationality. (Within reason, I’m not against the pleasures of modern life..) Often my creatures illustrate these issues, though they are increasingly in the attempts of breaking out, searching for objectivity, individuation and autonomy. It is possible to know reality I think. But I think the entire endeavor is psychologically counter-natural, and the degree to which you succeed is the degree to which you have changed your nature, and are not “human” anymore. I’m all for that, and technology and


willpower is going to make it happen.









Tüm Hakları Saklıdır © All Rights Reserved


www.fotoritim.com Sitesinde Bulunan Yazılı ve Görsel Eserlerin Bütün Hakları ve Sorumluluğu Eser Sahiplerine Aittir.


All Images and Text Published in www.fotoritim.com are Copyright © Protected by The Author, All Rights Reserved.


Use By Author Permission Only.

Erlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller FotoğrafçısıErlend Mork : Karanlık Semboller Fotoğrafçısı

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


6 − üç =

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>